Nagłe i trudne sytuacje spotykają każdego z nas – nasze rodziny, przyjaciół, współpracowników czy sąsiadów. Świadczą o tym dane liczbowe:

  • w pierwszym półroczu 2021 roku rozwiodło się blisko 32 tys. par małżeńskich,
  • obecnie umieralność z powodu nowotworów złośliwych w Polsce wynosi 228 zgonów na 100 tys. mieszkańców i jest jednym z najwyższych w krajach OECD,
  • liczba zgonów w 2021 roku przekroczyła o blisko 154 tys. średnioroczną wartość z ostatnich 50 lat: 519,5 tys. do 366 tys.,
  • liczba prób samobójczych w 2021 roku wyniosła 13798 i stale rośnie,
  • 8 milionów obywateli naszego kraju cierpi na różnego rodzaju problemy i zaburzenia psychiczne - to aż jedna czwarta Polaków!

  • tylko połowa badanych wie, jak uzyskać pomoc specjalisty z zakresu psychiatrii i psychologii.
  • zaledwie 39% potwierdza, że bliskie im osoby zwracają się do nich w sytuacji kryzysu psychicznego lub emocjonalnego.
  • 59% Polaków uważa, że w naszym kraju w niewystarczającym stopniu mówi się o psychicznych problemach zdrowotnych.

Czujemy się dotknięci tymi sytuacjami, nierzadko bezsilni, nie wiemy, jak sobie z nimi poradzić i jak zareagować. Jak pokazały wyniki niezależnego badania Ogólnopolskiego Panelu Badawczego Ariadna:



Wsparcie przyjaciół i rodziny jest jednym z kluczowych elementów procesu radzenia sobie z trudnościami. Jeśli nie wiesz, jak pomóc, zapytaj osobę, której problem dotyczy – „Jak mogę Ci pomóc?”, „Czy mogę coś dla Ciebie zrobić?”, „Czego potrzebujesz?”. Możesz też zwrócić się do specjalisty – psychologa, psychiatry i poradzić się, jak w przemyślany sposób pomóc bliskiej osobie.


Twój gest i obecność znaczą więcej niż myślisz!


WYSTARCZY ZAPYTAĆ!

Cały raport do pobrania tutaj

Jak zareagować w konkretnej
sytuacji?

Umów się na bezpłatną wizytę

ŚMIERĆ BLISKIEJ OSOBY

CIĘŻKA CHOROBA BLISKIEJ OSOBY

ROZSTANIE/
ROZWÓD

DZIECKO Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ

PORONIENIE/
URODZENIE
MARTWEGO
DZIECKA

BLISKI
W SZPITALU PSYCHIATRYCZNYM

utrata pracy

ŚMIERĆ BLISKIEJ OSOBY

1

Śmierć bliskiej nam osoby zawsze jest związana z utratą, którą każdy przeżywa w sposób indywidualny. Żałoba po stracie jest czasem wypełnionym różnymi emocjami - smutkiem, żalem, złością, cierpieniem i bólem. Jest naturalną reakcją, a jej siła zależy od zażyłości relacji ze zmarłą osobą. Nierzadko trudno jest samodzielnie sobie poradzić ze śmiercią bliskiej osoby, dlatego ważne jest wsparcie rodziny i przyjaciół.


Jak możemy wspierać osobę przeżywającą żałobę?

towarzyszyć jej, poświęcać czas i uwagę, być bardziej troskliwym, wyrozumiałym, słuchać, razem pomilczeć, nie bać się zadzwonić, zaproponować spotkanie czy spacer

4

2

3

5

starać się dawać jej to, czego potrzebuje jak: rozmowa, pomoc w załatwieniu konkretnych spraw (lub wspólne milczenie), nie zaś to, co nam wydaje się dla niej najlepsze

pomóc w codziennych, prostych rzeczach takich jak: zakupy czy przygotowanie obiadu, porządkowaniu rzeczy po zmarłej osobie

mówić: „płacz, przyniesie ci to ulgę”,

nie dawać rad takich jak: „staraj się o tym nie myśleć”, „weź się w garść”, „bądź dzielna/y”, „już nie płacz”. Często osoba w żałobie ma potrzebę mówienia o śmierci bliskiej osoby, co przynosi jej ulgę

6

zachęcać do mówienia o zmarłej osobie

pozwolić na wyrażanie uczuć

7

8

rozpoznawać i przeciwdziałać zrachowaniom autodestrukcyjnym (np. nadużywaniu alkoholu)

informować o możliwości otrzymania profesjonalnego wsparcia

9

CIĘŻKA CHOROBA BLISKIEJ OSOBY

1

2

4

3

słuchaj z uwagą i obserwuj, bądź wyczulony na przedłużające się u niego stany przygnębienia, obniżony nastrój, utrzymujący się długo silny lęk

zadawaj pytania „jak mogę ci pomóc?“, „co mogę dla ciebie zrobić?“, „czego potrzebowałbyś ode mnie?”

pozwól choremu na wyrażanie emocji – lęk, bezradność, a także złość; nie neguj emocji chorego, nie pocieszaj na siłę

Diagnoza ciężkiej choroby to bardzo trudny czas dla bliskiej osoby i ważne, by nie zostawiać jej z tym samej. Udzielanie wsparcia podczas leczenia i powrotu do zdrowia, pełni istotną funkcję. Wspierać możemy „od zewnątrz” – poprzez życzliwą obecność, słuchanie, elastyczne reagowanie na potrzeby i dynamikę uczuć, pomoc w organizacji dnia codziennego, ale też „od wewnątrz” – poprzez wzmocnienie wewnętrznej siły i zasobów tkwiących w osobie chorującej, pomoc w szukaniu sensu trudnych doświadczeń, szukaniu nowych celów

i zadań na najbliższą przyszłość.


Co możesz zrobić w tej sytuacji?

towarzysz choremu – po prostu bądź, okazując troskę i empatię

otwarcie rozmawiaj – szczerze i rzeczowo, z wrażliwością, bez pośpiechu

5

ROZSTANIE/ROZWÓD

1

Według skali stresu amerykańskich psychiatrów – Holmes’a i Rahe’a rozwód jest drugim wydarzeniem na liście najbardziej traumatycznych doświadczeń w życiu człowieka. Bez względu na powód rozstania czy płeć, staje się ono końcem jednego etapu i początkiem drugiego - nowego. Rozwód wymaga odnalezienia się w nowej sytuacji, jak również zmierzenia się z szeregiem emocji, które pojawiają się wraz z podjęciem decyzji o rozpoczęciu innego, nowego życia.


Jak możesz pomóc osobie w trakcie/po rozwodzie?

bądź dostępny, zapewnij ją, że może zadzwonić do ciebie w każdej chwili

4

2

unikaj opowiadania historii rozwodowych innych osób oraz przywoływania własnych doświadczeń

3

zaproponuj zajęcia, które odciągną bliską osobę od rozpamiętywania utraconej relacji

pomóż doraźnie przy domowych obowiązkach, okaż troskę, pomagając w uporządkowaniu dokumentów, rachunków

5

nie atakuj, nie krytykuj byłego partnera

6

pozwól na przeżywanie smutku, żalu

7

uszanuj bliską osobę, jeśli będzie potrzebować przez jakiś czas pobycia odrębnie, w samotności

DZIECKO Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ

1

Narodziny każdego dziecka są dla rodziców ważnym wydarzeniem. Wiążą się z wyobrażeniami na temat tego, jakie ono będzie, nadziejami na przyszłość, przewidywaniami co do wyglądu, charakteru czy cech dziedziczonych. Rodzice pokładają w swoim potomku wiele nadziei i prognozują ile radości przyniesie im jego wychowywanie. Narodziny dziecka z niepełnosprawnością stawiają rodzinę przed niezwykle trudnym wyzwaniem, niejednokrotnie zmieniając jej życie, wyobrażenia, plany. Dlatego wsparcie jest niezbędnym elementem pomocy rodzicom z dzieckiem z niepełnosprawnością.


Jak możesz pomóc w tej sytuacji?

wspieraj emocjonalnie, stwarzaj atmosferę wzajemnego zaufania, akceptacji i troski poprzez dawanie pozytywnych komunikatów werbalnych i niewerbalnych

4

2

3

5

wzmacniaj umiejętności rodzica, doceniaj jego potencjał

wspieraj rodzica w rozumieniu dziecka z niepełnosprawnością

pozwól na okazywanie emocji – smutku, cierpienia, bólu

zadawaj pytania: „co mogę dla ciebie zrobić?”, „czego potrzebujesz?”.

BLISKI W SZPITALU PSYCHIATRYCZNYM

1

Hospitalizacja psychiatryczna jest wydarzeniem stresującym zarówno dla osoby chorującej, jak i jej bliskich. Nadal pokutuje w naszym społeczeństwie (czy w niektórych jeszcze miejscach) przekonanie, że diagnoza zaburzeń psychicznych jest tematem wstydliwym, czymś, o czym nie należy otwarcie rozmawiać. Jednak zdrowie psychiczne jest tak samo ważne, jak każde inne obszary medycyny! Dlatego pacjenci i rodziny z doświadczeniem choroby psychicznej potrzebują wsparcia. Pamiętajmy, że hospitalizacji psychiatrycznej często towarzyszy silny niepokój.


Co możesz zrobić w tej sytuacji?

nie bój się otwarcie rozmawiać o tym co się wydarzyło- temat zdrowia psychicznego nie powinien być tematem tabu

4

2

pamiętaj, że diagnoza zaburzeń psychicznych bliskiej osoby nie jest powodem do przeżywania wstydu, a jeśli go doświadczasz, porozmawiaj o tym

3

poszukaj grup wsparcia dla rodzin i bliskich z doświadczeniem chorób psychicznych – to doskonałe miejsca na otrzymywanie wsparcia i zrozumienia

spróbuj zrozumieć osobę chorującą, jej świat, to co przeżywa, nie neguj jej emocji

5

edukuj się, porozmawiaj ze specjalistą o tym, jakie są objawy choroby, której doświadcza twój bliski, jak sobie z nimi radzić, czego można się spodziewać, jak wygląda leczenie

6

pamiętaj, że nie jesteś odpowiedzialny za stan zdrowia bliskiej osoby, ale możesz wspierać ją na tyle, na ile jesteś gotowy i na ile potrafisz

7

zaproponuj kontakt z profesjonalistą – psychologiem, lekarzem psychiatrą

8

zaproponuj książkę, artykuł edukacyjny

9

zadbaj również o siebie

UTRATA PRACY

1

Stres psychologiczny, który wiąże się z utratą pracy jest niezwykle silny. Jest to sytuacja, która zaburza poczucie bezpieczeństwa, przewidywalności, stabilności, a nierzadko też poczucie własnej wartości. Utrata pracy jest szczególnie trudnym doświadczeniem dla osób, które definiują siebie przede wszystkim poprzez wykonywaną pracę, dla których jest to najważniejszy element funkcjonowania. To właśnie w pracy spędzamy ogromną część naszego życia.


Co możesz zrobić?

okazać zrozumienie i empatię w trudnej sytuacji

4

2

3

5

wysłuchać, być otwartym na rozmowę

pomóc obiektywnie zrozumieć powody utraty pracy, tak, aby osoba, która ją utraciła nie popadała w poczucie winy, czy poczucie bycia ofiarą, gdyż odbiera to jej sprawczość

wzmacniać i podkreślać posiadane kompetencje zawodowe, społeczne

pokazać, że istnieje świat poza pracą, że praca jest jednym z elementów życia, a nie jego całością

6

zachęcić do poszukania innych możliwości zawodowych

7

zaproponować rozmowę z coachem, doradcą zawodowym, psychologiem w celu zrozumienia doświadczanych emocji, czy poszukania nowych ścieżek rozwoju,

pozwolić na wyrażanie emocji

8

PORONIENIE/URODZENIE MARTWEGO DZIECKA

1

Kobiety, które poroniły, utraciły dziecko, doświadczają kryzysowej, traumatycznej sytuacji. Doświadczają bólu emocjonalnego. Towarzyszy im szok, który utrudnia zebranie myśli. Przeżywają żałobę po utracie swoich planów, marzeń związanych z dzieckiem i wyobrażeniem bycia w roli rodzica.


Jak rozmawiać z bliską osobą, by jej pomóc po poronieniu?

bądź razem z nią, pokaż, że się troszczysz, napisz wiadomość, zadzwoń

4

2

zrozum, że szczególnie teraz jej uczucia są ważne

3

przytul

pozwól na płacz

5

słuchaj, to wiele znaczy

6

powiedz jej, że jest ci przykro

7

zaoferuj pomoc w codziennych czynnościach,

8

zachęć ją do tego, aby dała sobie czas na przeżywanie trudnych uczuć

10

zapytaj o jej partnera, jak on się czuje

potwierdź, że ma prawo do przeżywania bólu

9

11

postaraj się sprawić, aby jej spokój nie był zakłócony, w czasie kiedy potrzebuje snu i odpoczynku, również w ciągu dnia

12

bądź gotowy na wahania nastrojów, zrozum je

13

zaproponuj profesjonalną pomoc – wizytę u psychologa

PANDEMIA/WOJNA

1

Doświadczenia nagłych, nowych sytuacji - pandemii koronawirusa, czy bliskości wojny wpływają na poczucie niepewności, braku bezpieczeństwa i wzmagają lęk. W ostatnim czasie jesteśmy tego świadkami i obserwatorami jednocześnie. Są to sytuacje silnie stresujące, zakłócające codzienną egzystencję. Skutki psychologiczne pandemii, jak również bliskości sąsiedzkiej wojny będziemy odnotowywać przez kolejne miesiące i lata.


Co jest ważne w tej sytuacji?

obecność i pozwolenie drugiej osobie na przeżywanie tego, co przeżywa

4

2

3

5

empatyczne słuchanie

jeśli usłyszysz od bliskiej osoby, że chce być teraz sama, uszanuj to, jednocześnie zapewniaj, że w razie potrzeby jesteś

pamiętaj o tym, że osoba w kryzysie emocjonalnym posiada zasoby, podkreślaj i zauważaj je

wiedz, że osoba, która przeżywa teraz trudne emocje, nie jest osobą bezradną i nieradzącą sobie

6

zachęcić do poszukania innych możliwości zawodowych

7

zaproponuj kontakt z profesjonalistą – psychologiem, lekarzem psychiatrą

pamiętaj też, aby oferując innym wsparcie w czasie epidemii koronawirusa, czy wojny, nie zapominać o sobie

8

10.10.2022, godz: 18:00, Jak być z ludźmi w trudnej sytuacji?
Webinar poprowadzi mgr Jędrzej Zięcina,
OBEJRZYJ ZAPIS Z WEBINARU

18.10.2022, godz: 18:00, Samotność niebezpieczna dla zdrowia – psychicznego, ale też fizycznego,
Webinar poprowadzi mgr Martyna Hnatyszyn,
OBEJRZYJ ZAPIS Z WEBINARU

25.10.2022, godz: 18:00, Dlaczego niektóre tematy są „trudne” w komunikacji międzyludzkiej,
Webinar poprowadzi mgr Katarzyna Babka,
OBEJRZYJ ZAPIS Z WEBINARU

31.10.2022, godz. 14:00,
Jak wspierać pracowników, którzy znajdują się w trudnej emocjonalnie sytuacji życiowej?
Webinar poprowadzi mgr Sylwia Rozbicka,
ZAPISZ SIĘ

Zapraszamy na webinary

Chcesz skonsultować sytuację bliskiej Ci osoby, aby pomóc jej efektywnie?

Skorzystaj z puli bezpłatnych konsultacji u specjalistów Centrum Zdrowia Psychicznego Mind Health – stacjonarnie lub w ramach telekonsultacji w poniższych miastach:


tel: 22 566 22 24
  • Poznań
  • Wrocław
  • Katowice
  • Kraków
  • Gdańsk
  • Toruń
  • Warszawa

Umów wizytę:

Śledź nas w mediach społecznościowych